Amaç
Yapay zekâ "bilmiyorum" demez; en olası cümleyi yazar. Bu skill çıktıyı Rakam–İsim–Tarih–Mevzuat süzgecinden geçirir ve her iddiayı üç durumdan birine koyar: Doğrulandı · Doğrulanamadı · Yanlış.
Ne zaman
- Rapor, teklif, sözleşme özeti, pazar bilgisi, mevzuat cevabı gibi her çıktıdan sonra, göndermeden önce.
- Eğitimde: Atölye 2 "Halüsinasyon avı" ve sonraki haftalarda her belge atölyesinin son adımı.
Adımlar
- Metindeki iddiaları listele: rakam, kişi/firma adı, tarih, kanun/yönetmelik/standart atfı.
- Her iddia için kaynak iste: "Bu cevaptaki her rakam, isim, tarih ve mevzuat atfı için kaynak göster. Emin olmadığını 'emin değilim' diye işaretle. Kaynağı olmayan bilgiyi listeden çıkar."
- Kaynağı aç (araç arama yaptıysa bağlantı; yapmadıysa resmî kaynağı kendin bul): mevzuat.gov.tr, TÜİK, ilgili bakanlık, standart kuruluşu (iso.org), firmanın kendi sitesi.
- Açılan sayfada iddia gerçekten yazıyor mu? (Ctrl+F). Özetle alıntı arasındaki farkı yakala: model fıkrayı özetleyip alıntı gibi sunabilir.
- Kapsam uyuşmazlığı ara: il geneli oran "butik otel" oranı gibi sunulmuş mu; eski yönetmelik adı yürürlükteki gibi mi?
- Doğrulama tablosunu yaz. Doğrulanamayanı metinden çıkar ya da [DOĞRULANACAK] yer tutucusu bırak.
Çıktı biçimi
| İddia | Tür | Kaynak (bağlantı) | Sayfada yazıyor mu? | Durum |
|---|
Altına tek satır: "X iddiadan Y doğrulandı, Z doğrulanamadı, W yanlış."
Kontrol listesi
- ☐ Bağlantı açılıyor mu?
- ☐ Kaynak resmî mi (mevzuat.gov.tr, TÜİK, bakanlık, kurum, firmanın kendisi)?
- ☐ Alıntı kelimesi kelimesine mi, özet mi?
- ☐ Tarih güncel mi (yürürlükte mi, hangi yıl verisi)?
- ☐ Firma bilgisi: modelin "bildiği" değil, sizin verdiğiniz mi?
Kullanıcı için kısa sürüm (istem kartı)
Az önce yazdığın metindeki her rakam, isim, tarih ve mevzuat atfını tablo yap; her biri için kaynak bağlantısı ver; emin olmadığını "emin değilim" diye işaretle; kaynağı olmayanı metinden çıkar ve [DOĞRULANACAK] yaz.
Örnek
İddia: "Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliği 47/C" → Durum: Yanlış (2011 tarihli eski yönetmelik; yürürlükteki 2017 yönetmeliğinde 47. madde var, (c) bendi yok). Kaynak: mevzuat.gov.tr.